Ücretsiz proxy güvenli mi? Riskler, sınırlar ve güvenli deneme

12 dakikalık okuma

Ücretsiz proxy listesi mi, sağlayıcının resmi denemesi mi? İşletmecinin HTTP ve HTTPS trafikte neyi gördüğü, hız ve engel sınırları, bir testin neyi kanıtladığı.

Ücretsiz proxy güvenli mi? Riskler, sınırlar ve güvenli deneme

Ücretsiz proxy listeleri cazip görünür. Kayıt yok, ödeme yok, birkaç saniyede yeni bir IP. Bu yazı, para harcamadan önce riski anlamak isteyenler için. Halka açık bir listeyi sağlayıcının resmi denemesiyle karşılaştırıyor, proxy işletmecisinin neyi görebildiğini ve bir testin neyi kanıtlayıp neyi kanıtlamadığını anlatıyoruz. Ücretsiz IP listesi paylaşmıyoruz. Top Proxy IP satmaz, sağlayıcıları karşılaştırır.

01Halka açık liste ile resmi deneme aynı şey değil

"Ücretsiz proxy" iki farklı şeyi anlatmak için kullanılıyor ve karışıklığın çoğu buradan çıkıyor.

Birincisi halka açık listeler. Bunlar internette açık bulunan proxy adreslerini tarayıp toplayan sitelerdir. Listede IP, port, iddia edilen ülke ve bazen "anonim" ya da "elit" gibi bir etiket görürsünüz. Sunucuyu kimin işlettiği yazmaz, çünkü liste sahibi de çoğu zaman bilmez. Bir adres yanlış yapılandırılmış bir şirket sunucusu olabilir. Trafiği toplamak için bilerek açık bırakılmış bir makine de olabilir. Sahibinin haberi olmadan proxy'ye dönüşmüş bir cihaz da olabilir. Dışarıdan bakınca üçü aynı görünür.

İkincisi sağlayıcının resmi denemesidir. Bir proxy şirketinin sitesinde hesap açarsınız, şirket size kendi kullanıcı adınızı, parolanızı ve küçük bir trafik ya da süre sınırı verir. Bazı denemeler ücretsizdir, bazıları küçük bir ücretle sunulur, bazı sağlayıcılar önce kimlik ya da kullanım amacı sorar. Buradaki fark fiyattan çok muhataptır. Kullanım şartları yazılıdır, destek ekibi vardır, IP türünü ve ülkeyi siz seçersiniz.

Kısa cevabım şu. Halka açık listeyi yalnızca kaybetmeyi göze aldığınız trafik için kullanın. Hesaba giriş, ödeme, iş verisi ya da müşteri bilgisi o yoldan geçmesin. Ücretli olmak da tek başına güvenli olmak demek değil. Ücretli bir sağlayıcıda da trafiğiniz bir başkasının sunucusundan geçer. Fark, o başkasının kim olduğunu ve hangi kurallara bağlı olduğunu bilmenizdir.

02Proxy işletmecisi ne görür: HTTP, HTTPS ve parolalar

İnfografik, üç durum. Birincisi düz HTTP: cihaz ile site arasındaki proxy adresleri, formları, çerezleri ve parolaları görür, sayfayı ve betikleri değiştirebilir. İkincisi CONNECT tüneliyle HTTPS: TLS cihazdan siteye kadar sürer, proxy yalnızca hedef adı, portu, zamanı ve veri miktarını görür. Üçüncüsü istisna olan TLS denetimi: yalnızca cihaz proxy'nin kök sertifikasına güvenirse mümkündür, sertifika uyarısında durulmalıdır. Altta HTTPS proxy'nin yalnızca cihaz ile proxy arasını şifrelediği notu.
İnfografik: Proxy'nin ne kadarını okuyabildiği, siteyle kurulan bağlantının kendisinin şifreli olup olmamasına bağlıdır.

Risk sorusunun cevabı, trafiğin hangi biçimde proxy'den geçtiğine bağlı. Üç durumu ayırmak gerekiyor.

Düz HTTP en kötü durum. http:// ile başlayan bir sayfa isteği proxy'ye olduğu gibi gider, proxy de onu siteye iletir. RFC 9110 bu aracılık modelini tanımlar. İşletmeci tam adresi, başlıkları, çerezleri ve formda gönderdiğiniz her şeyi görür. Daha kötüsü, cevabı da değiştirebilir. Sayfaya reklam ya da betik ekleyebilir, indirdiğiniz dosyayı başka bir dosyayla değiştirebilir. Halka açık bir proxy'de bunu yapmayacağına dair hiçbir güvenceniz yok.

HTTPS sitelerde tablo epey farklı. Tarayıcı proxy'ye CONNECT site.com:443 der, proxy bir TCP kanalı açar ve tarayıcı TLS oturumunu bu kanalın içinden doğrudan siteyle kurar. MDN'deki CONNECT açıklaması bu tünel mantığını anlatıyor. TLS (RFC 8446) içeriği uçtan uca şifreler ve sitenin sertifikasını doğrular. Sertifika doğrulaması sağlam kaldığı sürece proxy sayfa içeriğini, çerezleri ve parolayı okuyamaz, fark edilmeden değiştiremez. Yine de çok şey görür. Hangi sunucuya ve porta bağlandığınızı, ne zaman ve ne kadar veri aktardığınızı bilir. Sunucu adı TLS el sıkışmasında SNI alanıyla (RFC 6066) genellikle açık gider. Yani içerik gizlidir ama ziyaret ettiğiniz yer ve zamanlama gizli değildir.

Üçüncü durum bir istisna. TLS denetimi yapan bir proxy, bağlantıyı ortada açıp kendi sertifikasıyla yeniden kurar. Bu yalnızca cihazınız o proxy'nin kök sertifikasına güveniyorsa sessizce çalışır. Şirket ağlarında yöneticiler bunu bilerek kurar. Halka açık bir proxy için böyle bir güven yoktur, bu yüzden tarayıcı bir sertifika uyarısı gösterir. Uyarıyı geçmek, proxy'ye içeriği okuma izni vermek demektir. Ücretsiz bir proxy'yi kullanmak için sertifika ya da yazılım kurmanız istenirse orada durun.

Parolalar ayrı bir konu. Ücretli bir proxy'ye kullanıcı adı ve parolayla bağlandığınızda bu bilgiler Proxy-Authorization başlığıyla gider. En yaygın yöntem olan Basic şeması bilgileri yalnızca kodlar, şifrelemez. RFC 7617 bunun güvenli bir yöntem sayılmadığını açıkça söyler. SOCKS5'in kullanıcı adı ve parola yöntemi (RFC 1929) de bilgileri açık metin taşır. Proxy'ye giden bağlantı şifreli değilse aynı ağdaki biri bu bilgileri görebilir.

Burada HTTPS proxy devreye girer. Bazı sağlayıcılar proxy'nin kendisine TLS ile bağlanmanıza izin verir. Bu, cihaz ile proxy arasındaki ilk bölümü şifreler. Kafe Wi-Fi'ındaki biri proxy parolanızı ya da hangi siteye gittiğinizi göremez. Ama işletmeci her şeyi eskisi kadar görür. HTTPS proxy işletmeciye duyulan güvenin yerini tutmaz, sadece yolun ilk parçasını korur.

DNS de unutulan bir sızıntı. SOCKS5'te istemci alan adını kendisi çözüp proxy'ye yalnızca IP gönderebilir. Bu durumda DNS sorgularınız proxy'den geçmez, kendi servis sağlayıcınıza gider. curl'de bu fark socks5:// ile socks5h:// arasındadır, curl kılavuzu iki seçeneği ayrı ayrı açıklar. Başka uygulamalarda bu ayar farklı bir adla ya da hiç çıkmayabilir.

03Protokol, IP türü ve güven ayrı sorulardır

Ücretsiz proxy tartışmaları üç ayrı soruyu tek soru gibi ele alıyor. Protokol, trafiğin proxy'ye nasıl ulaştığını belirler. IP türü, hedef sitenin hangi adresi gördüğünü ve o adresi nasıl sınıflandırdığını belirler. Güven ise sunucuyu kimin işlettiğine ve trafiğinizle ne yapabileceğine dair sorudur. Birinin cevabı diğerlerinin cevabını vermez.

SoruSeçenekNeyi belirlerNeyi belirlemez
ProtokolHTTP proxyWeb isteklerini iletir, HTTPS için CONNECT tüneli açarProxy'ye giden yolun şifrelenmesini
ProtokolHTTPS proxyCihaz ile proxy arasındaki ilk bölümün TLS ile şifrelenmesiniİşletmecinin hedefleri ve düz HTTP içeriği görmemesini
ProtokolSOCKS5TCP bağlantılarını, destek varsa UDP'yi iletirŞifrelemeyi ve DNS'in proxy'den çözülmesini
IP türüDatacenterHızlı, ucuz, barındırma ağına kayıtlı adresGiriş isteyen sitelerde kabul edilmeyi
IP türüResidential ya da mobilEv hattına ya da operatöre ait adresHızı, kararlılığı, temiz geçmişi
GüvenHalka açık listeHiçbir şeyi, işletmeci belli değilKayıt tutulmamasını, içeriğin değiştirilmemesini
GüvenResmi denemeBelli bir şirket, yazılı şartlar, kendi bilgilerinizHedef sitenin kabulünü, tam anonimliği

Tablonun en önemli satırı belki de son ikisi. "Elit" etiketli bir halka açık proxy, başlıklarda gerçek IP'nizi göstermiyor olabilir. Bu, işletmecinin sizi görmediği anlamına gelmez. İşletmeci gerçek IP'nizi her durumda bilir, çünkü bağlantıyı ona siz açarsınız.

IP türü de bir garanti değildir. Siteler adresi kayıtlardan ve itibar veritabanlarından tanır, ama karar verirken çerezlere, tarayıcı parmak izine ve hesap geçmişine de bakar. Ödeme yapıp doğru türü seçmek bir sinyali düzeltir, diğerlerini değil. Türler arasındaki farkı ayrıntılı görmek isterseniz residential proxy, mobil proxy ve datacenter proxy kataloglarındaki filtreleri karşılaştırabilirsiniz.

04Hız, kararlılık ve kara listeler: günlük sınırlar

Güvenlik riskini bir kenara bıraksanız bile halka açık listelerin pratik sınırları var. Burada ölçüm sonucu vermiyoruz. Ne zaman, nereden ve hangi listeyle ölçüldüğü belli olmayan bir yüzde, sizin yarın göreceğiniz listeyle ilgili bir şey söylemez. Mekanizmaları anlatmak daha dürüst.

Halka açık adresler sürekli değişir. Bir sunucu yöneticisi yanlış ayarı fark edip kapatır, ev cihazı yeniden başlar ve yeni bir IP alır, tarama siteleri de bu değişimi gecikmeli yansıtır. Listenin tarihine bakın. Dün çalışan bir adres bugün yanıt vermeyebilir.

Aynı adresi binlerce kişi aynı anda kullanır. Bant genişliği paylaşılır, gecikme dalgalanır. Daha önemlisi, o adreslerden gelen otomatik trafik siteler tarafından çoktan fark edilmiştir. Büyük platformlar halka açık proxy adreslerini engel listelerine alır ya da her istekte doğrulama sorar. Ücretsiz bir proxy ile bir arama motoruna ya da pazaryerine girmeye çalıştığınızda gördüğünüz sürekli CAPTCHA çoğu zaman bundandır.

Listedeki ülke bilgisi de tahmindir. Tarama sitesi bir konum veritabanına bakar, hedef site başka bir veritabanına bakabilir. Sonuçta Almanya diye seçtiğiniz adres bir sitede Hollanda olarak görünebilir.

Bir de destek meselesi var. Halka açık bir proxy bozulduğunda sorabileceğiniz kimse yok. Resmi denemede bir sağlayıcının destek ekibine ekran görüntüsüyle yazabilir, faturalı planda da sözleşmedeki koşullara dayanabilirsiniz. Son olarak, halka açık listede başkasının kaynağını kullanıyor olabilirsiniz. Sahibinin bilerek açmadığı bir sunucuyu kullanmanın hukuki ve etik bir boyutu var, iş amaçlı bir projede bunu üstlenmek istemezsiniz.

05Ücretsiz liste mi resmi deneme mi: nasıl karar verilir?

İnfografik, seçim ve durma koşulları. Solda halka açık ücretsiz liste: işletmeci ve kurallar belirsiz, destek ve sözleşme yok, IP'ler çoğu zaman engelli, yalnızca girişsiz ve verisiz herkese açık sayfalar için. Sağda sağlayıcının resmi denemesi: işletmeci ve şartlar belli, kendi kullanıcı bilgileriniz, IP türü ve ülke seçilebilir, kabul garantisi yok, gerçek işi küçük ölçekte deneyin. Altta hemen durma koşulları: sertifika uyarısı, giriş ya da ödeme gerekmesi, IP adresim sayfasının hâlâ sizi göstermesi, yazılım ya da sertifika istenmesi, sayfada yabancı reklam veya yönlendirme.
İnfografik: Hangi kaynağın hangi işe uyduğu ve testi hangi işaretlerde hemen bırakmanız gerektiği.

Karar aslında iki soruya iniyor. Bu trafikte kaybedebileceğim bir şey var mı? Sonucu daha sonra bir işe dayandıracak mıyım?

İki cevap da hayırsa, yani herkese açık bir sayfanın başka bir IP'den nasıl göründüğüne bir kez bakacaksanız, halka açık bir liste iş görebilir. Bunu ayrı bir tarayıcı profilinde, hiçbir hesaba girmeden, form doldurmadan yapın. Sertifika uyarısı çıkarsa ya da sayfada tanımadığınız reklamlar belirirse sekmeyi kapatın.

Cevaplardan biri evetse resmi deneme daha mantıklı. Bir müşterinin reklamlarını başka bir şehirden kontrol etmek, bir mağazanın fiyatlarını düzenli toplamak ya da birden fazla hesabı yönetmek bu gruba girer. Burada denemenin amacı proxy'nin "çalışıp çalışmadığını" görmek değil. Gerçek işinizi küçük ölçekte, gerçek hedef sitelerde, sağlayıcının o iş için önerdiği IP türüyle denemek. Bir denemenin başarısı da ölçeklendiğinde aynı sonucu vereceğini garanti etmez. Bunu not ederek devam edin.

Deneme koşulları sağlayıcıdan sağlayıcıya değişir. Kimi süre, kimi trafik miktarı sınırı koyar, kimi kart bilgisi ya da kimlik doğrulaması ister. Aşağıdaki sağlayıcılar kataloğumuzda residential havuzlarıyla yer alıyor. Kartlarda deneme şartlarını, trafiğin nasıl sayıldığını ve hedefleme seçeneklerini karşılaştırın:

SOAX — residential ve mobil proxy
SOAX — residential ve mobil proxy3.8218

SOAX rotating residential ve mobil proxy'yi ortak kredi havuzunda satar; datacenter ve ISP aynı tarifelerde. Builder ayda $200 + KDV'dan başlar (200 kredi); Builder'da Tier 1 trafik $3/GB.

85 ülke
$3,00
1 GB başı
Siteye git
Bright Data — residential ve datacenter proxy
Bright Data — residential ve datacenter proxy4.41452

Bright Data, veri toplama için büyük bir proxy ağıdır: yaklaşık 195 ülkede residential, mobil, ISP ve datacenter IP'ler. Residential trafik abonelik olmadan kullandıkça ödenebilir; datacenter ve ISP adresleri 10 IP'lik paketlerden başlar. Residential ve mobil erişim kimlik doğrulaması ister.

10 ülke
$5,00
1 GB başı
Oxylabs — residential ve datacenter proxy
Oxylabs — residential ve datacenter proxy3.9779

Oxylabs residential, mobil, ISP ve datacenter proxy'leri $30'dan tek aylık abonelik altında satar. Alıcı ödemeleri: kartlar, havale, AliPay, PayPal.

10 ülke
$0,45
1 GB başı

Bir sağlayıcı seçtikten sonra da ilk günden her şeyi o hatta taşımayın. Önce deneme hesabının sınırları içinde, aşağıdaki kontrollerle başlayın.

06Güvenli bir deneme nasıl yapılır ve sonuç nasıl okunur?

İyi bir deneme küçük ve sınırlıdır. Yalnızca bu iş için kullanacağınız ayrı bir tarayıcı profili açın, içinde kayıtlı parola, oturum ya da eklenti olmasın. Proxy'yi o profile tanımlayın. Chromium tabanlı tarayıcılar varsayılan olarak sistemin ağ ayarlarını, proxy dahil, kullanır. Chromium'un ağ ayarları belgesi bunu ve ayrı proxy için komut satırı seçeneklerini anlatıyor. Sistem ayarını değiştirirseniz bilgisayardaki başka programların da etkilenebileceğini hesaba katın.

İlk kontrol aynı profilde IP adresim sayfasını açmak. Görünen adres ve konum, kendi hattınız değil, proxy'nin çıkışı olmalı. Kendi servis sağlayıcınızı görüyorsanız trafik proxy'den geçmiyor. Bu durumda başka hiçbir sonuca güvenmeyin.

İkinci kontrol çıkışın kendisini proxy checker ile test etmek. Adresi satır başına bir tane olacak şekilde forma girip hedef siteleri seçersiniz, araç da proxy'nin yanıt verip vermediğini, ne kadar sürede yanıt verdiğini ve IP'nin nasıl sınıflandırıldığını gösterir.

Gerçek proxy checker formu, Türkçe arayüz. Proxy listesi için giriş alanı ve biçim örnekleri, altında erişimi denenecek hedef sitelerin seçimi.
Test öncesi form, sonuç değil. Kontrol checker'ın sunucusundan yapılır. Kendi uygulamanızın bu yoldan çıktığını ve DNS'inizi ayrıca kontrol edin.

Bu sonucun bir sınırı var. Checker proxy'ye kendi sunucusundan bağlanır. Gördüğünüz cevap şunu söyler: o anda, o sunucudan bakıldığında bu adres yanıt verdi ve seçilen sitelere ulaştı. Sizin tarayıcınızın ya da uygulamanızın gerçekten bu proxy'den çıktığını söylemez. DNS sorgularınızın nereye gittiğini de söylemez. Bunun için IP adresim kontrolünü aynı profilde tekrarlayın ve ayrıca bir DNS sızıntı testi yapın. Checker'ın "çalışıyor" demesi, hedef sitenin hesabınızı kabul edeceği anlamına da gelmez. Bir de parola meselesi var. Formun altında hiçbir şeyin saklanmadığı ve parolaların gösterilmediği yazıyor. Yine de test yapılabilmesi için bilgiler checker'ın sunucusuna gider. Bu her çevrimiçi kontrol aracı için geçerli. Deneme için ayrı, geçici bilgiler kullanın ve testten sonra parolayı değiştirin.

Son olarak gördüğünüzü tarihiyle not edin. Bir çalıştırma bir örnektir. Aynı adres bir saat sonra yavaşlayabilir, hedef site ertesi gün başka bir karar verebilir. Halka açık bir proxy'de bu belirsizlik daha da büyüktür, çünkü adresin arkasındaki makine bile değişmiş olabilir. Karar vermeden önce testi farklı saatlerde ve gerçek hedeflerinizle tekrarlayın.

Testin herhangi bir aşamasında sertifika uyarısı görürseniz, yazılım kurmanız istenirse ya da IP adresim sayfası hâlâ sizi gösteriyorsa denemeyi bırakın. Bu işaretler proxy'nin bozuk olduğunu ya da beklemediğiniz bir şey yaptığını gösterir, ikisi de devam etmek için iyi bir neden değil.

Ücretsiz proxy güvenli mi?

Halka açık listelerdeki proxy'ler için işletmecinin kim olduğunu ve trafiğinizle ne yaptığını bilemezsiniz. Girişsiz, verisiz, herkese açık bir sayfaya kısa bir bakış için risk sınırlıdır. Hesaplar, ödemeler ve iş verisi için güvenli kabul edilmemeli.

HTTPS sitelerde ücretsiz proxy parolamı görebilir mi?

Sertifika doğrulaması sağlamsa ve bir uyarıyı geçmediyseniz hayır. CONNECT tünelinde TLS cihazınızdan siteye kadar sürer, proxy içeriği okuyamaz. Yine de hangi siteye, ne zaman ve ne kadar veriyle bağlandığınızı görür. Sertifika uyarısı çıkarsa ya da sertifika kurmanız istenirse bağlantıyı kesin.

Ücretsiz proxy ile ücretli proxy arasındaki fark nedir?

Asıl fark muhataptır. Ücretli sağlayıcıda şirket, kullanım şartları, destek ve kendi kullanıcı bilgileriniz vardır, IP türünü ve ülkeyi seçersiniz. Halka açık listede bunların hiçbiri yoktur ve adresler çoğu zaman paylaşılmış ve engellenmiştir. Ücretli olmak hedef sitenin kabulünü garanti etmez.

HTTPS proxy kullanırsam işletmeciye güvenmem gerekmez mi?

Gerekir. HTTPS proxy yalnızca cihazınız ile proxy arasındaki bölümü şifreler. Yerel ağdaki biri parolanızı ve hedeflerinizi göremez, ama işletmeci düz HTTP içeriğini ve bağlandığınız hedefleri eskisi gibi görür.

Proxy checker'da çalışıyor sonucu uygulamamın da proxy'den çıktığını gösterir mi?

Hayır. Checker proxy'yi kendi sunucusundan test eder. Uygulamanızın gerçekten o proxy'yi kullandığını aynı profilde IP adresim sayfasıyla, DNS sorgularınızın nereye gittiğini de ayrı bir DNS sızıntı testiyle kontrol edin.

Resmi deneme sunan sağlayıcı hedef sitede kabul garantisi verir mi?

Hayır. Siteler IP'nin yanında çerezlere, tarayıcı parmak izine ve hesap geçmişine de bakar. Denemenin amacı gerçek işinizi küçük ölçekte, gerçek hedeflerle görmektir. Sonucu tarihiyle not edin ve farklı saatlerde tekrarlayın.